No category

تحقیق رایگان درمورد مورفولوژی، مواد غذایی، خراسان رضوی، دانشگاه فردوسی مشهد

officinalis L.) بررسی شد، نتایج نشان داد که تاریخ کاشت و تراکم کاشت بر صفات مورد بررسی تأثیر معنی‌داری داشتند ( مرتضی اکبری و همکاران، ۱۳۸۹). تراکم گیاهی عاملی است که تعادل بین محیط و خصوصیات ژنتیکی گیاه را تنظیم می‌کند و ارتباط بین تراکم گیاهی و عملکرد از یک رابطه تابعی بسیار پیچیده پیروی می‌کند که تکیه بر عوامل چندگانه ژنتیکی و زراعی اقلیمی و خاکی دارد ( سرمدنیا، ۱۳۶۸). در گیاه دارویی رازیانه، کاهش فواصل ردیفها از ۳۶-۴۸ سانتی‌متر به ۲۴ سانتی‌متر موجب کاهش عملکرد دانه گردیده است ( امید بیگی، ۱۳۷۹).
تحقیقات انجام شده بر روی گیاه دارویی خشخاش نشان داده است که افزایش تراکم کاشت خصوصاً در مناطق سردسیر و یا در کشت‌های پاییزه می‌تواند علاوه بر افزایش کمیت و کیفیت محصول موجب مقاومت به سرما شود ( امید بیگی، ۱۳۷۹). با افزایش تراکم کاشت سرعت فتوسنتز خالص کاهش می‌یابد دلیل این کاهش به افزایش شاخص سطح برگ و نتیجه سایه اندازی متقابل برگ‌ها نسبت داده شده است ( سرمدنیا، ۱۳۶۸). تحقیقات انجام شده بر روی سنبل الطیب نشان داده است که افزایش فاصله کشت و کاهش بیش از حد فاصله کاشت می‌تواند به ترتیب از طریق کاهش تعداد گیاه در واحد سطح و ایجاد رقابت در جذب آب و مواد غذایی منتج به کاهش عملکرد ریشه گردد ( امید بیگی، ۱۳۷۹). در گیاه سرخارگل تراکم کاشت بالا، عملکرد ریشه تک تک گیاهان را کاهش، اما عملکرد کل را در هکتار افزایش داد ( فرانک و همکاران۲۴، ۱۹۹۱). الگندی و همکاران۲۵ (۲۰۰۱) با بررسی تأثیر فاصله کاشت بر عملکرد ریحان بیان داشتند افزایش فاصله کشت و به عبارتی کاهش تراکم، به طور معنی‌داری باعث افزایش تعداد شاخساره، عملکرد وزن تر و خشک، عملکرد اسانس تک بوته و کاهش ارتفاع ریحان گردید.
تأثیر فاصله کشت بر رشد و نمو عمدتاً به خاطر تغییر در دریافت انرژی نورانی است ( وینک۲۶، ۲۰۰۳). تحقیقات انجام شده روی سنبل الطیب نشان داده است که افزایش فاصله کشت و کاهش بیش از حد فاصله کاشت می‌تواند به ترتیب از طریق کاهش تعداد گیاه در واحد سطح و ایجاد رقابت در جذب آب و مواد غذایی، سبب کاهش عملکرد ریشه گردند ( امید بیگی ۱۳۷۹).
شاره (۱۳۷۸)، گزارش کرد افزایش تراکم کاشت در انیسون، موجب کاهش اجزای عملکرد و شاخص برداشت می‌شود ولی عملکرد دانه وعملکرد بیولوژیک گیاه با افزایش تراکم گیاهی افزایش می‌یابند. مارتین و دئو۲۷ (۲۰۰۰) در آزمایشی با بررسی اثر تراکم روی عملکرد گل و دانه در همیشه بهار گزارش کردند عملکرد کل گل در تراکم‌های بستر از ۴۶ بوته در متر مربع تفاوت معنی‌داری نداشت اما در تراکم کمتر عملکرد کاهش یافت. همچنین تعداد گل کامل باز شده با افزایش تراکم گیاهی افزایش یافت.
کافی و راشد (۱۳۷۱) در بررسی روی زیره سبز نتیجه گرفتند با کاهش تراکم بوته سرعت رشد محصول و شاخص سطح برگ به دلیل از دست رفتن بخش اعظم تشعشع در مراحل اولیه رشد کمتر بوده و از این رو عملکرد دانه کاهش یافت.
در بررسی تأثیرسطوح مختلف تراکم بوته و نیتروژن برصفات مورفولوژیک، عملکرد، میزان اسانس و درصد کامازولن گیاه دارویی بابونه (Matricaria recutita) رقم بودگلد، نتایج حاصله نشان داد که اثرمتقابل تراکم بوته ومیزان کود اوره برعملکردگل خشک و عملکرد اسانس معنی دار بود، اما بر درصد اسانس، درصد کامازولن و صفات مورفولوژیک تأثیرمعنی داری نداشت ( رحمتی و همکاران، ۱۳۸۸).
در تحقیقات انجام شده بر روی تأثیر تراکم بوته بر عملکرد و تولید اسانس گیاه دارویی نعناع فلفلی (Mentha piperita L. ) نتایج نشان داد که تراکم بوته، عملکرد تر، عملکرد خشک، درصد اسانس بوته و عملکرد اسانس را تحت تأثیر قرار داد ولی تأثیری بر درصد اسانس برگ نداشت (حیدری و همکاران، ۱۳۸۶). با افزایش تراکم تا رسیدن به تراکم مطلوب گیاهی عملکرد تک بوته در گیاهان افزایش می‌یابد. اما بیشتر کردن تراکم گیاهی باعث پیدایش رقابت درون گونه‌ای شده و سهم هر بوته از منابع محیطی نور، فضا، آب و مواد غذایی کم می‌شود که باعث کاهش عملکرد تک بوته می‌گردد ( کافی و همکاران، ۱۳۷۹).

۲-۱۰- بررسی تأثیر توأم فاصله کاشت و کود ازت بر رشد و نمو گیاهان
تراکم گیاهی مطلوب جهت حصول حداکثر عملکرد تحت تأثیر عوامل ژنتیکی و محیطی از جمله تشعشع خورشیدی، حاصلخیزی خاک، رطوبت قابل دسترس و رقابت علفهای هرز قرار می‌گیرد ( کوچکی و همکاران،۱۳۷۳). همچنین مقدار کود ازته برای گیاه بستگی به فاکتورهایی نظیر تراکم کاشت، حاصلخیزی خاک و مواد آلی خاک دارد. بنابر‌این تراکم گیاهی و ازت بر روی تمامی مراحل رشد و نمو گیاه اثر دارد و این دو عامل با یکدیگر رابطه مستقیمی دارند.
بررسی اثر فواصل و کود نیتروژن روی رشد گیاه بادرشبی در مصر نشان داد که ارتفاع گیاه بادرشبی، وزن خشک برگ و بازده اسانس در فواصل کشت زیاد، افزایش پیدا می‌کند. کاربرد نیتروژن باعث افزایش چشم‌گیر وزن خشک پیکر رویشی در مقایسه با گیاهان شاهد می‌شود. همچنین بازده اسانس با کاربرد نیتروژن افزایش می‌یابد و مقدار اسانس گل‌ها دو برابر برگ ها بود ( الگنگاهی و وهبا، ۱۹۹۵).
در بررسی انجام شده مقادیر مختلف نیتروژن و تراکم کاشت، بررشد، عملکرد، مقدار و عملکرد اسانس گیاه نعناع فلفلی Mentha piperita L.) ) تأثیر معنی‌داری داشت ( ایزدی و همکاران، ۱۳۸۹). در بررسی گیاه بابونه ( Matricaria recutita) نیز اثرمتقابل تراکم بوته و میزان کود اوره بر عملکرد گل خشک و عملکرد اسانس تأثیرمعنی‌داری داشته است ( رحمتی و همکاران، ۱۳۸۸).
رضایی نژاد و همکاران (۱۳۸۰) بیان کردند در کاشت زیره سبز فاصله ردیف تأثیر معنی داری بر عملکرد دانه داشت، ولی بر بازده اسانس تأثیر معنی داری نداشته است. برای افزایش قوه نامیه این گیاه توصیه شده است که بذر ها را قبل از کاشت به مدت ۲۴ تا ۳۶ ساعت در آب خیس کرده تا مواد بازدارنده جوانه زنی که در پوسته بذرها وجود دارد، حل شده و از بین بروند ( نگاری، ۱۳۷۱؛ امید بیگی، ۱۳۷۴).
پیش از کاشت زیره سبز باید اقدام به آبیاری زمین کرد و به اصطلاح کاشت بصورت نم کاشت ( هیرم کاری) انجام شود. آبیاری سبب تسریع جوانه زنی بذر‌ها می‌شود. پس از کاشت بذر هم باید اقدام به آبیاری نمود. آبیاری این گیاه معمولاً بصورت جوی و پشته ای انجام می‌شود ( نگاری، ۱۳۷۱ ؛ کافی، ۱۳۶۹).
عمق کاشت این گیاه بدلیل کوچک بودن بذر‌ها و پایین بودن قدرت گیاهچه در سبز شدن، بین ۱ تا ۲ سانتیمتر در نظر گرفته می‌شود. کشت بذر در عمق های بیشتر ( بویژه در خاکهای سنگین) زیره سبز را با مشکل سبز شدن مواجه می‌سازد ( امید بیگی، ۱۳۷۹).
برای تهیه بستر زیره سبز، در اوایل پاییز پس از اضافه کردن کودهای حیوانی، زمین شخم زده می‌شود. خاکی که این گیاه در آن کشت می‌شود باید نرم بوده تولید سله نکند زیرا جوانه های زیره سبز بسیار ضعیف بوده و نسبت به سله و فشردگی خاک حساسیت زیادی دارند ( امید بیگی، ۱۳۷۹؛ بهاتی و همکاران، ۱۹۸۴).
تاریخ های کاشت زیره سبز متفاوت است و به شرایط اقلیمی محل رویش گیاه بستگی دارد. به طور کلی این گیاه در مناطق معتدل به صورت محصولی پاییزه و در مناطق سرد به صورت محصولی بهاره کشت می‌شود. اواسط پاییز( آبان) زمان مناسبی برای کشت پاییزه این گیاه است. در حالی که زمان مناسب برای کشت بهاره این گیاه اسفند ماه می‌باشد. تأخیر در کاشت بهاره زیره سبز سبب کاهش شدید عملکرد می‌شود. برخی از پژوهشگران کشت این گیاه را در طول زمستان ( دی ماه) مناسب تر می‌دانند، که در این حالت بذر ها در اوایل بهار سبز می‌شوند ( امید بیگی، ۱۳۷۹؛ ارستان و بایراک۲۸، ۱۹۸۷). بهترین تاریخ کاشت زیره سبز در شرایط آب و هوایی در مشهد قبل از فصل زمستان گزارش شده است ( رحیمیان مشهدی، ۱۳۶۹)
رحیمیان مشهدی (۱۳۶۹) بیان کرد بیشترین ارتفاع بوته زیره سبز مربوط به آبیاری کامل است و آبیاری هم اگر با دقت و به صورت کامل انجام شود به صورتی که باعث گسترش بوته میری نشود، باعث افزایش عملکرد می‌گردد. در خاکهایی با بافت سنگین آبیاری این گیاه باید با دقت بیشتری انجام گیرد و در زمان شروع رسیدگی آبیاری متوقف گردد.
بررسی های ناصری پور یزدی (۱۳۷۰) نشان داد که کاربرد ۹۰ کیلوگرم در هکتار نیتروژن و ۶۰ کیلوگرم در هکتار فسفر، دانه بیشتری را در گیاه زیره سبز تولید کرد.
درمنطقه قزوین، ولد آبادی و همکاران (۱۳۸۲)، اثرمصرف نیتروژن بر بازده اسانس و عملکرد دانه توده های مختلف زیره سبز (Cuminum cyminuml.) را بررسی کردند. نتایج نشان داد که کاربرد کود نیتروژن تأثیر بسزایی بر رشد، نمو، عملکرد و درصد اسانس زیره سبز داشت و توده‌های مختلف از این نظر با یکدیگر متفاوت بودند.
در آزمایشی نقش کود نیتروژن ، فسفر و مواد آلی را در میزان ابتلا گیاه زیره سبز به بیماری بوته میری که از قارچ فوزاریم ناشی می‌شود، مورد بررسی قرار گرفت. کمترین میزان آلودگی بوته ها در کرتهایی مشاهده شد که تحت تیمار کود آلی ( کود مرغی و کود تفاله گیاه خردل (Sinapis alba L)) بودند. نتایج نشان داد کود شیمیایی به میزان ۳۰ کیلوگرم کود نیتروژن، ۲۰ کیلوگرم کود فسفر و ۳۰ کیلوگرم کود پتاسیم باعث بیشترین عملکرد و کمترین ابتلا به بیماری بوته میری بوته های زیره سبز می‌شوند. بر اساس نتایج بررسی های کافی (۱۳۶۹)، در شرایط آبیاری، کاشت زیره سبز با تراکم ۱۲۰ بوته در متر مربع با فاصله ردیف ۴۰ سانتیمتر و حداقل یکبار کنترل علفهای هرز بهترین عملکرد را بر جای گذاشت.
چاد هاری و گوپتا۲۹ (۱۹۸۹)، نتیجه گرفتند که وجین دستی گیاه زیره سبز و تیمار علف کش Terbutrynحداکثر محصول زیره سبز را تولید کرده است. علف کشPendimethalion به میزان یک کیلوگرم در هکتار بیشترین عملکرد دانه زیره سبز را نسبت به سایر تیمارها دارا بود.

فصل سوم
مواد و روشها

۳-۱- بذر زیره سبز
بذر زیره سبزی که در این آزمایش مورد استفاده قرار گرفت از توده بومی شهرستان تربت حیدریه استان خراسان رضوی انتخاب گردید.

۳-۲- مکان و زمان تحقیق
این آزمایش در سال ۱۳۹۱ در منطقه شمال شرق کشور در نزدیکی شهر مشهد انجام شد. استخراج اسانس توسط دستگاه کلونجردر آزمایشگاه دانشگاه فردوسی مشهد و آنالیز آزمایشگاهی اسانس به وسیله دستگاه GC در آزمایشگاه شیمی دانشگاه آزاد دامغان و GC-MS در آزمایشگاه دانشکده بهداشت دامغان انجام شد.

۳-۳- مشخصات جغرافیایی و آب و هوای محل
این تحقیق به منظور بررسی اثرسطوح مختلف ازت وفواصل کاشت برصفات مورفولوژیک، مقدار واجزاء تشکیل دهنده

دیدگاهتان را بنویسید