مقاله درباره افغانستان، وزارت امور خارجه، اقتصاد بازار، اقتصاد باز

دانلود پایان نامه

سرد دارد. بارندگي در اين کشور نسبتاً کم است و اراضي آن در شرايط خشک تا نيمه‌خشک قرار دارند (http://fa.wikipedia.org/wiki). از نظر کوهها اين منطقه به چين خوردگي خزر، فلات تورگاي يک فلات مرتفع سرزمين کوهستاني قزاق تقسيم شده است. از نواحي مرتفع قزاقستان مي توان از نحيه بر با 2769 متر، مارکاکول با 1850متر و آستياخو با 3638متر نام برد. ناهمواري هاي 100 تا 500 متر بصورت يک فلات بسته بين درياچه بالخاش و رودخانه ايرتيش در شرق قزاقستان واقع شده است. اراضي با ارتفاع کمتر از 500 متر شامل تپه ماهورها و دامنه هاي با شيب کم و دشتهاي آبرفتي مي باشند، به طور کلي از قسمت شرق قزاقستان به سمت غرب، ارتفاع ناهمواريها کاسته مي شود (محمدي، 1389: 3).
2 – 1 – 4 – 3 ويژگي هاي انساني قزاقستان قزاق ها را بايد ساکنان اصلي قزاقستان دانست؛ بر همين اساس اين کشور را قزاقستان يعني محل زندگي مردم قزاق ناميده اند. قزاق ها از اخلاف قبائل ترك و مغول هستند. از قرن نخست ميلادي و حتي قبل از آن در سرزميني مستقر شدند كه اكنون قزاقستان نام دارد (http://www.iras.ir). قزاق لغتي ترکي است که معناي ماجراجو، شجاع، حادثه جو، ياغي، کارگر آزاد، مرزنشين و مهاجر آزاد دارد. علت چنين معنايي آن است که که طي ساليان متمادي عناصر تاراضي و فراري از آسياي مرکزي به سواحل شمالي درياي سياه مهاجرت کرده و در آنجا با حادثه جويي روزگار مي گذراندند. حتي بدين علت مدتي اوکراين را قزاق مي ناميدند (خيراندش و شايان، 1375: 205). زماني که قزاقستان مستقل شد، مسئله زبان مورد مناقشه بوده است. رئيس جمهور نظربايف تلاش نمود تا زبان قزاقي را به اميد اطمينان از بقاء اين زبان، آن را زبان اداري قرارداد (Guek-Cheng Pang, 2001: 82). اما پس از تصويب قانون اساسي زبان قزاقي به عنوان زبان رسمي اين کشور، مورد توجه قرار داد. علائه بر زبان قزاقي، زبانهاي زبان اوکرايني، قرقيزي، روسي و … زبانهاي مورد تکلم در اين کشور هستند؛ زبان قزاقي، زبان ملي قزاقها، اهالي بومي قزاقستان است. جمعاً به زبان قزاقي در جهان، حدود 16 ميليون نفر ازجمله 10 ميليون نفر در قزاقستان، 3 ميليون نفر در اتحاديه جماهير مستقل، 5/2 ميليون نفر در چين تکلم مي کند؛ و علاوه بر اين زبان ملي قزاق هاي افغانستان، پاکستان و ايران، ترکيه و آلمان مي باشد (http://kazinfo.ir). اکثريت مردم قزاقستان، پيرو دين اسلام هستند؛ از اين رو، اين کشور را مي توان به عنوان بزرگترين کشور جهان اسلام، از حيث وسعت معرفي نمود. اين جمهوري، از حيث جمعيت، با نزديک به هفده ميليون نفر جمعيت، بعد از ازبکستان در مقام دوم کشورهاي منطقه آسياي مرکزي قرار دارد و از لحاظ قوميتي، داراي تنوع قوميتي بسياري است که در اين جمهوري زندگي مي کنند که از جمله آنها قزاقها، روسها، اوکرايني ها، و تاتارها و … به ترتيب بزرگترين گروههاي قومي را تشکيل مي دهند. جديدترين آمار سرشماري، در سال 2009، با در برداشتن 3 .61% براي قوم قزاق، 7 .23% براي گروه قومي روس ضبط کرده اند. ديگر گروه هاي اقليت، کوچک هستند: ازبکها در سال 2009 بيشترين تعداد را ازبکها با 2.9% درصد از جمعيت دارشتند، اوکراني ها با 2.9% و آلماني ها با 2.9% در ادامه هستند (Brummell, 2012: 17).
3 – 1 – 4 – 3 ويژگي هاي اقتصادي قزاقستان اين کشور از لحاظ منابع زيرزميني هم بسيار غني است، از سال ???? تاکنون بيش از ?? ميليارد دلار سرمايه گذاري خارجي در اين بخش انجام شده است. همچنين تخمين زده مي‌شود که قزاقستان صاحب دومين منابع بزرگ در اورانيوم، کروم، روي و سرب و سومين در منگنز، چهارمين در مس و در مورد زغال سنگ، آهن و طلا نيز در بين ?? کشور اول دنيا قرار مي‌گيرد و همچنين يازدهمين منابع بزرگ هم در نفت و هم در گاز طبيعي را در اختيار دارد (www.fa.wikipedia.org). کشور قزاقستان، نسبت به ساير کشورهاي آسياي مرکزي داراي بيشترين پيوندها با روسها تا قيل از روپاشي اتحاد جماهير شوروي داشته است. در بيشتر تاريخ کلاسيکش، اقتصاد قزاقستان با اتحاد جماهير شوروي گره خورده بود (Guek-Cheng Pang, 2001:43). پس از فروپاشي اتحاد جماهير شوروي و به استقلال رسيدن قزاقستا ن، اين کشور برنامه هاي خود را که از سوي اولين رئيس جمهور، نور سلطان نظربايف ارائه شده بود، مورد اجرا قرار گرفت. مرحله اول اصلاحات اقتصادي، جهت غلبه بر بحران ها و تضمين توسعه پايدار براي ايجاد نهاد هاي ضروري اصلاحات اقتصادي هدف گذاري شده بود. از سال 1371 تا سال 1376، مهم ترين و اساسي ترين اصلاحات انجام شد. آزادسازي اقتصادي، خصوصي سازي، ايجاد زيرساخت هاي بازار، معرفي پول ملي، توسعه سيستم مالي و مالياتي، تخصيص بودجه، و جذب سرمايگذاري خارجي از جمله اين اصلاحات هستند. اين برنامه هاي اصلاح طلبانه و ضد بحران، گسترش اقتصاد بازار را تقويت کرد و پايه هاي ثبات اقتصاد کلان و انتقال به مرحله جديد توسعه را شکل داد.برنامه راهبردي قزاقستان 2030، توسط رئيس جمهور نظربايف در مهر 1376 اعلام شد، اين برنامه مهم ترين عامل براي مشخص کردن راه روش منطقي در پيشرفت ملت قزاق بود. بعد ها، طرح ها و برنامه هاي راهبردي ميان مدت براي دستيابي به اولويت هاي تعيين شده توسط برنامه کلان راهبردي آماده شد (http://www.irkz.org).
کشور قزاقستان نسبت به ساير کشورهاي منطقه آسياي مرکزي داراي وضعيت مناسب ت
ر و شرايط بهتري است. از زمان استقلال در1991، قزاقستان پيشرفت قابل توجه اي در استقرار بازار اقتصاد و شرايط جالب براي سرمايه گذاري فراهم شده است (Terterov, 2012: 7). قابل توجّه است که ميزان توليد ناخالص ملي کشور قزاقستان در سال 2008 م. در بخش هاي کشاورزي 8/5%، صنعت 4/39% و خدمات برابر با 7/54% بوده است. نفت، مهمترين عامل در وراي موفقيت اقتصادي قزاقستان بوده است. در سال2010، قزاقستان در حدود 80 تن نفت خام توليد کرد، و در آن مسير است که تا سال 2015، 150 ميليون تن در سال، توليد کند (Brummell, 2012: 16). قزاقستان بزرگترين ذخاير قابل برداشت نفت و گاز حوزه درياي خزر را در اختيار قرار دارد. در حال حاضر روزانه 8/1 ميليون بشکه نفت در منطقه درياي خزر توليد مي شود که دو سوم آن به قزاقستان تعلق دارد. ميزان ذخاير نفت اين کشور در دريا و خشکي 9 تا 29 ميليارد دلار برآورد شده است. معادن مهم “اوزن” 48%، “کالامکاس” 31%، “وراتيبا” 35%، از لحاظ استخراج نفت بيشترين ميزان را داراست (مدني، 1390: 76).
سرانجام قزاقستان در بين سالهاي 2000 تا 2001 شاهد رشد اقتصادي دو رقمي شد. اين رشد در سال 2002 تا 2005 به طور متوسط 9 درصد در سال بود. علل آن را مي توان خصوصي سازي، رشد خوب بخش كشاورزي و سرمايه گذاري خارجي عنوان كرد. گشايش كنسرسيوم خط لوله درياي مازندران در سال 2001 از ميدان نفت ي تنگيز (Tengiz) درغرب تا درياي سياه باعث رشد چشمگير اقتصاد اين كشور شد (http://www.bazarganiqom.ir).
2- 4 – 3 جمهوري تاجيکستان 1 – 2- 4 – 3 موقعيت جغرافيايي جمهوري و ويژگي هاي جغرافيايي تاجيکستان تاجيکستان با وسعت حدود 143100 کيلومترمربع، در جنوب شرقي آسياي مرکزي و در 31 67 تا 40 36 41 عرض شمالي قرار دارد (يحيرايي، 1388: 1). اين جمهوري در شرقي ترين قسمت منطقه آسياي مرکزي و هم مرز با کشور چين به پايتختي شهر دوشنبه قرار دارد. کشور جمهوري تاجيکستان، به عنوان نزديکترين کشور از لحاظ فرهنگي در ميان کشورهاي آسياي مرکزي با جمهوري اسلامي ايران، از جنوب با افغانستان، از غرب با ازبکستان، از شمال با قرقيزستان، و از شرق با چين همجوار ‌است. در شمال تاجيکستان جمهوري قرقيزستان قرار گرفته و جمهوري ازبکستان بخشي از شمال و تمامي غرب اين جمهوري را در برگرفته است. شرق اين جمهوري تماماً به چين و جنوب آن با مرزي بيش از هزار کيلومتر از طريق رودخانه مرزي پنج به افغانستان محدود مي شود باريکه وخان در افغانستان به عنواني حائلي باريک بين کشمير و تاجيکستان قرار دارد (شيخ عطار،1371: 159). آب و هوا اين کشور متاثر از عدم نزديکي به درياها و فقدان رطوبت و همچنين ژئومورفولوژي کوهستاني داخل اين کشور است به طوري که اين دو عامل شکل غالب آب و هوايي آن کشور را به صورت قاره‌اي با تابستان گرم و زمستانهايي ملايم، در مناطق کوهستاني پامير بصورت نيمه خشک تا قطبي است. به عبارت ديگر، جمهوري تاجيکستان داراي آب و هواي بري است که در آن تفاوت بين گرماي شب و روز و تابستان و زمستان قابل ملاحظه است و از حيث باران، اين ميزان بسيار ناچيز و آسمان در بيشتر روزهاي سال صاف است. اين کشور را بايد سرزميني پوشيده از کوهستان دانست به طوري که قسمت اعظم آن را کوهستانهاي بلند رشته کوهاي تيان شان، حصار و پامير دربر گرفته است. دو رشته کوه تين شيان و پامير 93% خاک تاجيکستان را پوشانده است. رشته کوه تين شيان غربي در شمال اين کشور است. تين شيان جنوبي مرکز و پامير جنوب شرقي اين کشور را پوشانده است. قله لنين به ارتفاع 7134 متر و قله کمونيسم به ارتفاع 7495 متر در شمال پامير واقع شده است. در شمال کشور کوه قورمه، در بخش مرکزي، کوهستانهاي آلاي و ترکستان و زرافشان و حصار و قراتگين، و در جنوب، کوههاي نچندان بلند باباتوق و آقداغ و قره داغ و تره کليتاق سرُسُرک و وَخش و جيلانتاق قرار دارد (وزارت امور خارجه، 1387: 14) علاوه بر آن، لازم به ذکر است که اسماعيل ساماني به ارتفاع 7495 متر و لنين در شمال رشته کوه پامير قرار دارند، بلند ترين قله هاي جمهوري تاجيکستان هستند. دو سلسله جبال تين شان که دامنه آن تا چين گسترش يافته و پامير که بخشهاي ديگري از آن در افغانستان و چين قرار دارد اين سرزمين را چنان در بر گرفته اند که حدود 93 درصد از قلمرو آن کوهستاني و تپه ماهور غير قابل کشت و سکونت است و نيمي از اين کشور داراي ارتفاعي بيش از سه هزار متر از سطح درياست (شيخ عطار، 1371: 159). يخچالهاي طبيعي بسياري در قلل اين کوه هاي اين کشور قرار داند که از آنها به عنوان يکي از منابع مهم آب، علاوه بر رودخانه هاي تاجيکستان، در اين کشور به شمار مي روند. تاجيکستان داراي رودهاي بسيار است و شمار رودخانه هاي آن که طول آنها از ده کيلومتر تجاوز نمي کند به 947 مي رسد. رودهاي بزرگ اين کشور سيردريا و آمودريا (سيحون و جيحون) و زرافشان است. آمودريا و سيردريا از يخچالهاي طبيعي کوههاي پامير و تين شيان سرچشمه مي گيرند و دو منبع مهم آب منطقه اند (وزارت امور خارجه، 1387، 14). رودخانه جيحون بعنوان پرآب ترين رود منطقه آسياي مرکزي، علاوه بر نقش اساسي در اين کشور دارد به عنوان رود حيات بخش در اين منطقه از کوه هاي پامير سرچشمه مي گيرد و پس از گذشتن از جنوب تاجيکستان و تشکيل مرز جنوبي آن با افغانستان، وارد خاک ازبکستان و سپس ترکمنستان شده و
سرانجام در خاک ازبکستان به درياچه آرال مي ريزد. طول اين رود با بيش از دوهزار متر طولاست که از شاخه هاي مهم آن، رود وخش و زرافشان است که هر کدام موجب آباداني بخشي از حوزه جريان آن مي

دیدگاهتان را بنویسید